|
DÖNER ZIPZIP Döner zıpzıp lunapark, çocuk parkı, alış veriş merkezleri gibi mekanlarda çocukların üzerine çıkıp oynaması amacıyla tasarlanmış, çeşitli yönlere salınan aynı zamanda kendi etrafında da dönebilenmekanik bir oyuncak çeşididir. Döner zıpzıp araba, motosiklet gibi çeşitli araç ve hayvan figürlerinden oluşan bir gövde üzerine kurulu, kendi etrafında dönmesini sağlayan ve helezon (14)veya yaprak yay (21) üzerine monte edilmiş, her iki yöne de dönebilen eksenel ve radyal kuvvetlerden oluşan karma yükleri karşılayabilen rulman (20) veya sadece eksenel baskı rulmanlı (8, 9), rulmana yataklık yapan lama (7, 11), lamaya sabitlenmiş mil (5) ve milin içinden geçtiği ve döner zıpzıpı merkezde tutmaya yarayan rulmanlı (3) bir mekanizmaya sahiptir.
Mevcut zıp zıplar helezon bir yay üzerine oturtulmuştur ve sadece çeşitli yönlere salınma hareketine olanak vermekte, kendi etrafında dönmesine izin vermemektedir. Bu zıpzıplar yine malzemesi plastik, fiberglas veya bir takım kompozit malzemelerden oluşan hayvan veya araba, motosiklet gibi araç figürleriyle birlikte kullanılmıştır ve çocuğun tutuğu (15) ve ayaklarını bastığı kollardan (17) oluşmaktadır. Şekildeki parçalar numaralandırılmış olup, karşılıkları aşağıda verilmiştir. 1- Somun, Döner zıpzıp rulmansız bir aksamla da kullanılabilir bir özelliktedir. Teflon, derlin, polietilen, polyamid, kestamid gibi plastik türevinde malzemelerden oluşan bu döner zıpzıp mekanizması, ortasından milin geçtiği, yayla figürü birbirine bağlayan flanşlı burç (23) veya burçtan meydana gelmektedir. Yaya sabitli vidalı mile (18) geçen burç, (23) figürü (16) tutmakta, yayla figür arasında kalan burçsa bir kuvvet uygulandığında zıpzıpın dönmesini sağlamaktadır.
Döner zıpzıp iki farklı hareketi tek bir yapıda birleştirmesi bakımından çocuklara çok daha eğlenceli bir oyun olanağını sunmaktadır. Zıp zıp, çocuğun uyguladığı kuvvetle sadece ileri geri değil, kendi etrafında dönebilme imkanını da vermektedir, diğer bir deyişle döner zıpzıp çocuklara panoramik bir biniş olanağı sunmakta sallanırken aynı zamanda her yönünü de görebilmektedir. Döner zıpzıpın mekanik bir düzeneğe sahip olması bir avantaj olarak görülmektedir.Mevcut birtakım oyuncaklarda; bu oyuncaklar zıpzıp olarak değil de daha çok jetonlu oyuncak veya lunaparklarda kullanılan ve peş peşe dizilmiş bir takım hayvan figürlerinin kendi etraflarında döndüğü atlı karınca olarak nitelendirilmektedir ve bu oyun grupları dönme hareketlerini oyuncağa adapte edilen birtakım motor, redüktör ve elektronik bazı aksamlarla sağlanmaktadır. Bu tür oyuncaklar genelde paralı olarak kamu kullanımına sunulmaktadır. Oysa döner zıpzıpta elektronik bir aksam veya motor benzeri bir araç yoktur ve bütünüyle mekanik bir yapı üzerine kurulmuştur ve tamamıyla fiziksel bir güç kullanılarak dönme hareketi gerçekleşmektedir. Bu oyuncakların arızalanmaları pek tabiî ki mümkündür ancak döner zıpzıplar elektronik oyuncaklarla kıyaslandığında; arızalanmaları çok daha düşük bir olasılıktır ve arızalansalar bile elektronik oyuncaklara oranla bakım ve tamiratları çok daha kolay ve masrafsızdır. Zıpzıplar genelde tek başına ve yere bir ankrajla (4) sabitlenmiştir ancak bazı zıpzıp benzeri olan ancak yay içermeyen hayvan figürlü oyuncaklar da mevcuttur. Bu oyuncaklar döner bir platform üzerinde 3’er 5’erli gruplar halinde sabit bir şekilde yerleştirilmiştir ve salınma hareketine de sahip değildir. Oysa döner zıpzıplar tek başına yere monte edilmiştir ve salınım hareketinin yanı sıra kendi etrafında da dönebilme özelliğine sahiptir. Döner zıpzıpların çocukların fiziksel gelişimlerinde de önemli bir yere sahip olduğu düşünülmelidir. Öyle ki döner zıpzıpa binen çocuk, ileri geri salınırken aynı zaman da bir de dönmeye çalışması onu çok daha efor sarf etmeye itmekte dolayısıyla zıpzıpa uygulamaya çalıştığı ikinci kuvvetle fiziksel bakımdan çok daha gelişmektedir.
|
|---|
|
|
|---|
